_
_
_
_
Luces

Os ciberirmandi?os

Milleiros de persoas colaboran desinteresadamente na galeguizaci¨®n de Internet

Saben que a enciclopedia de referencia en Internet, a Wikipedia, ten en galego a d¨¦cima parte dos artigos que en espa?ol, pese a que a porcentaxe de galegofalantes no mundo ¨¦ 0,7% da de hispano falantes? Que hai aplicaci¨®ns inform¨¢ticas que se traducen antes ao noso idioma que ao franc¨¦s ou ao alem¨¢n? Que tam¨¦n est¨¢ traducida Facebook, a rede social que tende a ter tantos membros no mundo como usuarios de Internet, e na s¨²a irm¨¢ emerxente, Twitter, o galego est¨¢ entre os 20 idiomas m¨¢is usados? O idioma propio de Galicia ten unha presenza na Rede moito m¨¢is elevada que nos medios de difusi¨®n tradicionais, e todo iso non con subvenci¨®ns oficiais, como reza o mantra neoliberal, sen¨®n grazas ao esforzo desinteresado de milleiros de persoas.

A Galipedia ten m¨¢is artigos que as versi¨®ns hindi e grega da Wikipedia
M¨¢s informaci¨®n
O enterro de Mancom¨²n

Todo comezou nunha ¨¦poca tan prehist¨®rica en Internet como principios dos 90. Unha das primeiras asociaci¨®ns, a¨ªnda vixente, ¨¦ a Ciberirmandade da Fala, que fundou Camilo Regueiro. Daquela hab¨ªa 300 webs en galego (o ano anterior eran 95). Ao seu labor de traduci¨®n do software e difusi¨®n sumouse despois Galego21, un proxecto nucleado por Ant¨®n M¨¦ixome e Susana Sotelo e o autor do primeiro programa de traduci¨®n autom¨¢tica, Roberto Abalde, arxentino neto de galegos. Pero o crecemento exponencial deuse coa chamada web 2.0. A Internet aberta ao uso, e non s¨® ao consumo, de calquera, con co?ecementos de inform¨¢tica ou sen eles, e ao chamado traballo colaborativo.

A Galipedia, a Wikipedia en galego, ti?a onte a mediod¨ªa 55.792 artigos. Entre os 272 idiomas que hai, est¨¢ no posto 41? por n¨²mero de artigos, por riba do hindi e do grego (o primeiro ¨¦ o ingl¨¦s, o segundo o alem¨¢n. O espa?ol est¨¢ de oitavo, con 564.304, case empatado co portugu¨¦s, e por detr¨¢s do polaco e o holand¨¦s). A Galipedia creouna en marzo de 2003 Ilvi, un internauta ao que nin sequera co?ecen os administradores da Galipedia, que supo?en que ¨¦ estadounidense. O primeiro usuario galego, Agremon (Antonio Gregorio Montes, un ribadense de 52 anos), rexistrouse en agosto dese ano. "Eu comezara a colaborar na Wikipedia en espa?ol, pero en canto vin aquilo, sumeime e fun metendo cousas ata que desde Wikipedia me propuxeron ser administrador", di Agremon, que agora sigue formando parte da ducia de administradores que coordinan a edici¨®n en galego. "Agora est¨¢ en mans de xente m¨¢is nova", di este profesor de F¨ªsica que anda a promover unha rede de p¨¢xinas cient¨ªficas galegas. "O mellor foi co?ecer xente con ¨¢nimos de facer cousas por Galicia, e o peor, os que se foron por desavinzas e os que se meten para desfacer o que fan outros".

Hoxe hai 17.000 usuarios rexistrados, a¨ªnda que non todos editan, pero tam¨¦n hai moitos que fan artigos de forma an¨®nima. Entre uns e outros, van xa mill¨®n e medio de edici¨®ns. "Pode parecer fachendoso, pero a Galipedia ten m¨¢is calidade que as versi¨®ns espa?ola ou portuguesa, pola sinxela raz¨®n de que ¨¦ m¨¢is doado controlala. Retirar da Galipedia un artigo que aseguraba que en Curtis hab¨ªa tres lugares con nomes de Pokemon foi doado, abonda con ir ao nomencl¨¢tor. Retiralo da Wikipedia en ingl¨¦s foi moito m¨¢is traballoso", argumenta Xabier Cid, un ourens¨¢n de 34 anos residente en Escocia. Outro dos administradores, Alberte ?lvarez Gil, un veci?o de Salceda de Caselas que estuda en Madrid, ten mesmo recollido no seu blog unha chea de esmendrellantes achegas que houbo que retirar. Non todos os vandalismos son divertidos. ?lvarez Gil reco?ece que non usa demasiado a Wikipedia en espa?ol desde que perdeu o tempo tentando corrixir -en van- Rianjo e tam¨¦n porque domina o ingl¨¦s e alg¨²n idioma a maiores.

En Burdeos (Francia) vive Juan Lens, un arquitecto de 26 anos que foi dos primeiros en po?erse a traducir Facebook. "O m¨¢is interesante ¨¦ que un grupo de tradutores amateurs estamos aprendendo o novo galego das tecnolox¨ªas, e mesmo inventando sen medo usos como o de 'facerse seareiro de...' ou 'facerlle c¨®xegas a algu¨¦n'. Tam¨¦n te?o visto castelanfalantes pechados que po?en o seu Facebook en galego e agradecen ver esas traduci¨®ns que poder¨ªan ser controvertidas. A mi?a moza, que ¨¦ polaca, hai unha semana cambiou o seu Facebook para o galego, e agora av¨ªsame das frases que hai sen traducir". Van 44.996 traduci¨®ns entre Lens e o resto dos 172 tradutores activos, desde estudantes a profesionais como Fernando Ojea, director de Relaci¨®ns Exteriores da CRTVG: "Foi o propio Facebook quen me invitou a traducir, non sei por que, e pareceume que era un bo xeito de espallar o galego polo mundo, elev¨¢ndonos un pouco sobre o balbordo das nosas controversias ling¨¹¨ªsticas coti¨¢s. Probei e gustoume".

O altru¨ªsmo tam¨¦n o practican as empresas. Algueirada, sociedade de animaci¨®n cultural, ¨¦ o soporte de Blogaliza, a comunidade de blogs que agrupa e difunde 2.800 das 9.000 bit¨¢coras que se estima existen en galego. D¨¢lles hospedaxe, aplicaci¨®ns e servizos de balde, inclu¨ªdo o de consulta t¨¦cnica on line, un soporte certamente inhabitual. Todo, inclu¨ªdos tres postos de traballo e tres colaboradores, sufr¨¢gase cos outros ingresos da empresa, sen axudas p¨²blicas. "Nunca as pedimos. A gran construci¨®n intelectual que ¨¦ o software libre ¨¦ unha econom¨ªa de agasallo, que non ¨¦ econom¨ªa, pero si que o ¨¦. E na medida en que necesitamos axuda, a comunidade de blogs colabora, bota unha man etiquetando..." explica Pedro Silva, un vilagarci¨¢n de 37 anos que traballa a tempo completo en Blogaliza, onde se xuntaron esforzos voluntarios para realizar AchegArte, a feira cultural que substitu¨ªu ao Culturgal cando a Xunta non se fixo cargo.

Tam¨¦n A Navalla Su¨ªza botou a andar hai un mes EuFalo.TV, que se define como "un documental colaborativo sobre a lingua e os falantes". Cento e pico de v¨ªdeos, gravados polos autores ou enviados pola xente, sobre qu¨¦ se fala e por qu¨¦. Te?en 579 usuarios rexistrados, 2.230 fans en Facebook e levan 47.871 visitas dende o seu lanzamento. "Dende que nos xuntamos para montar a empresa ti?amos pensado que un proxecto ao ano fose propio e feito pola ben da comunidade", sinala o coordinador d'A Navalla, Berto Y¨¢?ez, un viveirense de 31 anos, que non zafa do debate de se facer as cousas de balde sup¨®n competencia desleal ou incide negativamente no emprego. "O importante ¨¦ 'facer cousas', e facelas pola comunidade ¨¦ crear riqueza, directa e indirectamente. Un exemplo claro ¨¦ o software libre, todo ese traballo feito gratuitamente ao longo dos anos derivou en moreas de empregos", asegura. "As culturas colaborativas, capaces de crear riqueza dende a colaboraci¨®n, progresar¨¢n. As que seguen un modelo medieval sostido na autosuficiencia, desaparecer¨¢n", di, m¨¢is categ¨®rico, Xabier Cid.

Tu suscripci¨®n se est¨¢ usando en otro dispositivo

?Quieres a?adir otro usuario a tu suscripci¨®n?

Si contin¨²as leyendo en este dispositivo, no se podr¨¢ leer en el otro.

?Por qu¨¦ est¨¢s viendo esto?

Flecha

Tu suscripci¨®n se est¨¢ usando en otro dispositivo y solo puedes acceder a EL PA?S desde un dispositivo a la vez.

Si quieres compartir tu cuenta, cambia tu suscripci¨®n a la modalidad Premium, as¨ª podr¨¢s a?adir otro usuario. Cada uno acceder¨¢ con su propia cuenta de email, lo que os permitir¨¢ personalizar vuestra experiencia en EL PA?S.

En el caso de no saber qui¨¦n est¨¢ usando tu cuenta, te recomendamos cambiar tu contrase?a aqu¨ª.

Si decides continuar compartiendo tu cuenta, este mensaje se mostrar¨¢ en tu dispositivo y en el de la otra persona que est¨¢ usando tu cuenta de forma indefinida, afectando a tu experiencia de lectura. Puedes consultar aqu¨ª los t¨¦rminos y condiciones de la suscripci¨®n digital.

Archivado En

Recomendaciones EL PA?S
Recomendaciones EL PA?S
Recomendaciones EL PA?S
_
_
seductrice.net
universo-virtual.com
buytrendz.net
thisforall.net
benchpressgains.com
qthzb.com
mindhunter9.com
dwjqp1.com
secure-signup.net
ahaayy.com
tressesindia.com
puresybian.com
krpano-chs.com
cre8workshop.com
hdkino.org
peixun021.com
qz786.com
utahperformingartscenter.org
worldqrmconference.com
shangyuwh.com
eejssdfsdfdfjsd.com
playminecraftfreeonline.com
trekvietnamtour.com
your-business-articles.com
essaywritingservice10.com
hindusamaaj.com
joggingvideo.com
wandercoups.com
wormblaster.net
tongchengchuyange0004.com
internetknowing.com
breachurch.com
peachesnginburlesque.com
dataarchitectoo.com
clientfunnelformula.com
30pps.com
cherylroll.com
ks2252.com
prowp.net
webmanicura.com
sofietsshotel.com
facetorch.com
nylawyerreview.com
apapromotions.com
shareparelli.com
goeaglepointe.com
thegreenmanpubphuket.com
karotorossian.com
publicsensor.com
taiwandefence.com
epcsur.com
southstills.com
tvtv98.com
thewellington-hotel.com
bccaipiao.com
colectoresindustrialesgs.com
shenanddcg.com
capriartfilmfestival.com
replicabreitlingsale.com
thaiamarinnewtoncorner.com
gkmcww.com
mbnkbj.com
andrewbrennandesign.com
cod54.com
luobinzhang.com
faithfirst.net
zjyc28.com
tongchengjinyeyouyue0004.com
nhuan6.com
kftz5k.com
oldgardensflowers.com
lightupthefloor.com
bahamamamas-stjohns.com
ly2818.com
905onthebay.com
fonemenu.com
notanothermovie.com
ukrainehighclassescort.com
meincmagazine.com
av-5858.com
yallerdawg.com
donkeythemovie.com
corporatehospitalitygroup.com
boboyy88.com
miteinander-lernen.com
dannayconsulting.com
officialtomsshoesoutletstore.com
forsale-amoxil-amoxicillin.net
generictadalafil-canada.net
guitarlessonseastlondon.com
lesliesrestaurants.com
mattyno9.com
nri-homeloans.com
rtgvisas-qatar.com
salbutamolventolinonline.net
sportsinjuries.info
wedsna.com
rgkntk.com
bkkmarketplace.com
zxqcwx.com
breakupprogram.com
boxcardc.com
unblockyoutubeindonesia.com
fabulousbookmark.com
beat-the.com
guatemala-sailfishing-vacations-charters.com
magie-marketing.com
kingstonliteracy.com
guitaraffinity.com
eurelookinggoodapparel.com
howtolosecheekfat.net
marioncma.org
oliviadavismusic.com
shantelcampbellrealestate.com
shopleborn13.com
topindiafree.com
v-visitors.net
djjky.com
053hh.com
originbluei.com
baucishotel.com
33kkn.com
intrinsiqresearch.com
mariaescort-kiev.com
mymaguk.com
sponsored4u.com
crimsonclass.com
bataillenavale.com
searchtile.com
ze-stribrnych-struh.com
zenithalhype.com
modalpkv.com
bouisset-lafforgue.com
useupload.com
37r.net
autoankauf-muenster.com
bantinbongda.net
bilgius.com
brabustermagazine.com
indigrow.org
miicrosofts.net
mysmiletravel.com
selinasims.com
spellcubesapp.com
usa-faction.com
hypoallergenicdogsnames.com
dailyupdatez.com
foodphotographyreviews.com
cricutcom-setup.com
chprowebdesign.com
katyrealty-kanepa.com
tasramar.com
bilgipinari.org
four-am.com
indiarepublicday.com
inquick-enbooks.com
iracmpi.com
kakaschoenen.com
lsm99flash.com
nana1255.com
ngen-niagara.com
technwzs.com
virtualonlinecasino1345.com
wallpapertop.net
casino-natali.com
iprofit-internet.com
denochemexicana.com
eventhalfkg.com
medcon-taiwan.com
life-himawari.com
myriamshomes.com
nightmarevue.com
healthandfitnesslives.com
androidnews-jp.com
allstarsru.com
bestofthebuckeyestate.com
bestofthefirststate.com
bestwireless7.com
britsmile.com
declarationintermittent.com
findhereall.com
jingyou888.com
lsm99deal.com
lsm99galaxy.com
moozatech.com
nuagh.com
patliyo.com
philomenamagikz.net
rckouba.net
saturnunipessoallda.com
tallahasseefrolics.com
thematurehardcore.net
totalenvironment-inthatquietearth.com
velislavakaymakanova.com
vermontenergetic.com
kakakpintar.com
begorgeouslady.com
1800birks4u.com
2wheelstogo.com
6strip4you.com
bigdata-world.net
emailandco.net
gacapal.com
jharpost.com
krishnaastro.com
lsm99credit.com
mascalzonicampani.com
sitemapxml.org
thecityslums.net
topagh.com
flairnetwebdesign.com
rajasthancarservices.com
bangkaeair.com
beneventocoupon.com
noternet.org
oqtive.com
smilebrightrx.com
decollage-etiquette.com
1millionbestdownloads.com
7658.info
bidbass.com
devlopworldtech.com
digitalmarketingrajkot.com
fluginfo.net
naqlafshk.com
passion-decouverte.com
playsirius.com
spacceleratorintl.com
stikyballs.com
top10way.com
yokidsyogurt.com
zszyhl.com
16firthcrescent.com
abogadolaboralistamd.com
apk2wap.com
aromacremeria.com
banparacard.com
bosmanraws.com
businessproviderblog.com
caltonosa.com
calvaryrevivalchurch.org
chastenedsoulwithabrokenheart.com
cheminotsgardcevennes.com
cooksspot.com
cqxzpt.com
deesywig.com
deltacartoonmaps.com
despixelsetdeshommes.com
duocoracaobrasileiro.com
fareshopbd.com
goodpainspills.com
hemendekor.com
kobisitecdn.com
makaigoods.com
mgs1454.com
piccadillyresidences.com
radiolaondafresca.com
rubendorf.com
searchengineimprov.com
sellmyhrvahome.com
shugahouseessentials.com
sonihullquad.com
subtractkilos.com
valeriekelmansky.com
vipasdigitalmarketing.com
voolivrerj.com
zeelonggroup.com
1015southrockhill.com
10x10b.com
111-online-casinos.com
191cb.com
3665arpentunitd.com
aitesonics.com
bag-shokunin.com
brightotech.com
communication-digitale-services.com
covoakland.org
dariaprimapack.com
freefortniteaccountss.com
gatebizglobal.com
global1entertainmentnews.com
greatytene.com
hiroshiwakita.com
iktodaypk.com
jahatsakong.com
meadowbrookgolfgroup.com
newsbharati.net
platinumstudiosdesign.com
slotxogamesplay.com
strikestaruk.com
trucosdefortnite.com
ufabetrune.com
weddedtowhitmore.com
12940brycecanyonunitb.com
1311dietrichoaks.com
2monarchtraceunit303.com
601legendhill.com
850elaine.com
adieusolasomade.com
andora-ke.com
bestslotxogames.com
cannagomcallen.com
endlesslyhot.com
iestpjva.com
ouqprint.com
pwmaplefest.com
qtylmr.com
rb88betting.com
buscadogues.com
1007macfm.com
born-wild.com
growthinvests.com
promocode-casino.com
proyectogalgoargentina.com
wbthompson-art.com
whitemountainwheels.com
7thavehvl.com
developmethis.com
funkydogbowties.com
travelodgegrandjunction.com
gao-town.com
globalmarketsuite.com
blogshippo.com
hdbka.com
proboards67.com
outletonline-michaelkors.com
kalkis-research.com
thuthuatit.net
buckcash.com
hollistercanada.com
docterror.com
asadart.com
vmayke.org
erwincomputers.com
dirimart.org
okkii.com
loteriasdecehegin.com
mountanalog.com
healingtaobritain.com
ttxmonitor.com
nwordpress.com
11bolabonanza.com